Mijn schijf begon slechte sectoren te vertonen en nu openen sommige belangrijke bestanden niet meer. Ik overweeg CHKDSK uit te voeren, maar ik ben bang dat dit gegevensherstel moeilijker kan maken of tot meer bestandsverlies kan leiden. Ik heb hulp nodig om te begrijpen of CHKDSK in deze situatie veilig is en wat ik als eerste moet doen om gegevens van een defecte harde schijf te herstellen.
Stop met aan de schijf te zitten
Ik heb deze les op de harde manier geleerd. Als een schijf CRC-fouten begint te geven, Verkenner laat vastlopen, of blijft hangen op bepaalde mappen, stop dan daar. Blijf geen mappen openen om te zien wat nog werkt. Als het een externe schijf is, koppel die los. Als het je belangrijkste interne schijf is, zet de machine uit.
Waarom zo streng? Omdat elke extra leesactie de schijf dwingt om opnieuw te proberen op slechte plekken. Windows springt er ook graag tussen om zijn eigen opruimwerk te doen. Ik heb een schijf van haperend naar onleesbaar zien gaan na een hoop herhaalde pogingen. Het was niet fraai.
Twee verschillende soorten slechte sectoren
Dit deel is belangrijk, omdat mensen ze vaak op één hoop gooien.
Zachte slechte sectoren lijken meer op kapotte administratie. Ik heb ze zien verschijnen na een crash, een plotselinge stroomuitval of een foute afsluiting. De data en de foutcorrectie-informatie komen dan niet meer overeen, ook al kan de hardware zelf nog in orde zijn. Soms zijn die herstelbaar.
Harde slechte sectoren zijn de lelijkere soort. Dat wijst op fysieke problemen. Het oppervlak van de platter kan beschadigd zijn. De kop kan aan het verslijten zijn. Als je eenmaal in dat gebied zit, gaat software de schijf niet repareren. In het beste geval slaat die beschadigde gebieden over en redt wat er nog te redden valt.
Waarom CHKDSK geen goede eerste zet is
Veel mensen draaien meteen CHKDSK. Ik zou dat niet doen.
CHKDSK is gemaakt om een bestandssysteem weer bruikbaar te maken. Het is niet gemaakt om elk laatste stukje beschadigde data te behouden. Als het bestandssysteem kapotte koppelingen of corrupte records heeft, kan CHKDSK die herstellen door delen los te laten die het niet kan verenigen. Geweldig om Windows te laten stoppen met klagen. Minder geweldig als je doel is om bestanden intact terug te halen.
Als de data belangrijk is, is het eerste doel simpel. Verander niets aan de falende schijf.
Wat ik eerst zou doen
Maak een volledige sector-voor-sector kopie naar een gezonde schijf. Byte voor byte. Laat daarna het origineel met rust.
Zodra je een kloon of image hebt, doe je al het herstelwerk op de kopie. Niet op de zieke schijf. Dat verlaagt het risico flink. Als de scan misgaat, blijft je bron nog steeds onaangeroerd.
De thuisroute voor herstel
Voor doe-het-zelf-herstel zou ik beginnen met software die gemaakt is voor instabiele schijven. Disk Drill is een van de bekendere opties, vooral omdat het byte-voor-byte back-uptools bevat.
Wat mij opviel aan nieuwere versies is hoe ze omgaan met onleesbare delen. Oudere tools liepen vaak vast op één slechte plek en bleven daar eindeloos op malen. Betere tools slaan vooruit, kopiëren eerst de makkelijk leesbare gebieden en komen daarna terug om de slechte delen in kleinere stukken opnieuw te proberen. Die aanpak belast de schijf minder en haalt meestal meer data eraf voordat het erger wordt.
Een eenvoudige werkwijze die logisch is
- Neem een andere gezonde schijf met genoeg vrije ruimte.
- Maak een volledige image van de falende schijf.
- Laad of mount de image in je herstelsoftware.
- Scan de image, niet de originele schijf.
- Sla herstelde bestanden op naar een andere gezonde schijf.
Aan één ding zou ik me houden: zet de slechte schijf alleen aan voor de imaging-stap. Herstel geen bestanden terug naar die schijf. Schrijf er geen tijdelijke bestanden naartoe. Laat Windows die niet repareren als je om de inhoud geeft.
Wanneer je moet stoppen met zelf prutsen
Als de schijf klikt, schuurt, piept, niet op gang komt of helemaal niet verschijnt, zou ik stoppen met rommelen met software. Die symptomen wijzen meestal op mechanisch falen. Op dat punt voelt elke extra stroomcyclus als een gok.
Als de data belangrijker is dan de kosten, stuur hem dan naar een lab. Plaatsen zoals Gillware of Techchef bestaan hierom. Zij hebben cleanroom-opstellingen, donoronderdelen en hardwaretools die gewone gebruikers niet hebben. De rekening doet wel pijn. Ik zie meestal bedragen tussen de $500 en $3,000, afhankelijk van wat er stuk is en hoe erg het is.
Na herstel
Zodra je herstelde bestanden zijn gecontroleerd en normaal openen, kun je nadenken over het testen of wissen van de oude schijf. Een volledige formattering of chkdsk /r kan slechte sectoren markeren zodat het systeem ze later vermijdt. Ik zou de schijf nog steeds niet vertrouwen voor iets belangrijks nadat hij hiermee is begonnen.
Een schijf met CRC-fouten en vastlopende leesacties heeft je al verteld wat hij is.
De saaie oplossing die je redt
Back-ups. De 3-2-1-regel is nog steeds het minst pijnlijke antwoord.
- 3 kopieën van je belangrijke data
- 2 verschillende soorten opslag
- 1 kopie buiten de deur of in de cloud
Het kost een beetje opzet. Nog altijd beter dan om 2 uur ’s nachts naar een stervende schijf staren in de hoop dat nog één herstart iets anders doet.
Nee, ik zou CHKDSK niet eerst uitvoeren als je doel gegevensherstel is.
CHKDSK is een reparatiehulpmiddel. Het probeert het bestandssysteem consistent te maken. Tijdens dat proces kan het bestanden opnieuw koppelen, beschadigde gegevens inkorten, vermeldingen naar FOUND.000 verplaatsen, of clusters als slecht markeren en verdergaan. Dat helpt Windows om de schijf te koppelen. Het helpt niet om elk bestand te behouden.
Ik ben het met @mikeappsreviewer eens over het belangrijkste punt: stop met de schijf te gebruiken. Ik ben het een beetje oneens over één detail dat mensen vaak missen. Niet elk geval van slechte sectoren betekent direct een ramp. Soms toont SMART een paar opnieuw toegewezen sectoren en leest de schijf nog prima lang genoeg om gegevens binnen te halen. De sleutel is om de schijf eerst te meten, niet te gokken.
Wat ik zou doen:
- Controleer SMART vóór al het andere.
Gebruik CrystalDiskInfo of smartctl.
Kijk naar:
- Aantal opnieuw toegewezen sectoren
- Aantal huidige wachtende sectoren
- Aantal niet-corrigeerbare sectoren
Als wachtende of niet-corrigeerbare sectoren boven 0 zijn, behandel de schijf dan als onstabiel.
-
Kopieer eerst belangrijke bestanden, met de grootste waarde eerst.
Sorteer geen mappen, bekijk geen video’s in voorbeeldweergave en open geen willekeurige bestanden. Kopieer de belangrijkste gegevens via de kortst mogelijke route. -
Als normaal kopiëren mislukt, maak dan een image van de schijf.
Disk Drill is hier prima omdat het een byte-voor-byte back-upfunctie en herstel vanuit de image heeft. Werk vanaf de image, niet vanaf de bronschijf. -
Voer CHKDSK pas uit nadat de gegevens veilig zijn.
Als je de syntaxis wilt: mensen gebruiken meestal chkdsk /f voor bestandssysteemfouten en chkdsk /r als ze een oppervlaktescan plus verwerking van slechte sectoren willen. Op een zwakke schijf is /r de zwaardere optie en veroorzaakt het meer leesacties.
Nog iets. CRC-fouten betekenen niet altijd slechte sectoren. CRC wijst vaak op bekabeling, problemen met de USB-brug of controllerfouten. Vervang eerst de SATA-kabel of behuizing als dit een externe of desktop-HDD is. Ik heb een zogenaamd falende schijf zien blijken een slechte USB-kabel te zijn. Vreemd, maar gebruikelijk.
Als je een eenvoudige uitleg wilt over de omgang met slechte blokken, dan is dit redelijk:
hoe harde schijven slechte blokken bijhouden en beheren
Korte versie. Eerst herstellen. Later repareren. Als de schijf klikt, verdwijnt of extreem traag wordt tijdens het lezen, stop dan met doe-het-zelf en ga naar een lab.
CHKDSK is veilig voor het bestandssysteem, niet per se veilig voor de gegevens die je probeert op te slaan. Dat is het onderscheid dat mensen missen.
Ik ben het grotendeels eens met @mikeappsreviewer en @byteguru, maar ik wil op één punt tegenspreken: CHKDSK is niet standaard een of andere kwaadaardige schijfsloper. Het echte probleem is timing. Als je het vóór herstel uitvoert, kan het beschadigde bestandsrecords hernoemen, loskoppelen, inkorten of opruimen op manieren die later herstel rommeliger maken. Dus als de bestanden belangrijk zijn, maak CHKDSK dan niet je eerste stap.
Een betere manier om ernaar te kijken:
- Als de schijf alleen logische corruptie heeft, kan CHKDSK helpen zodat Windows deze weer kan lezen.
- Als de schijf echt onleesbare sectoren heeft, kan CHKDSK die zwakke gebieden zwaar belasten met extra leespogingen.
- Als de schijf al aan het verslechteren is, is die extra belasting een slechte gok.
Ga er ook niet automatisch van uit dat er sprake is van slechte sectoren alleen omdat Windows dat zegt. Soms heeft het probleem te maken met de kabel/behuizing/controller. Kijk voordat je iets ingrijpends doet naar de SMART-status en controleer SMART-tellingen van slechte sectoren en waarschuwingen voor wachtende sectoren. Dit is een redelijke sanity-check: hoe je SMART-tellingen van slechte sectoren leest voordat een schijf uitvalt
Mijn volgorde zou zijn:
- Stop met het openen van willekeurige mappen/bestanden.
- Controleer SMART.
- Als de schijf nog leesbaar is, haal dan eerst de belangrijke bestanden eraf.
- Als leesacties mislukken, maak dan een image/byte-voor-byte-back-up.
- Herstel vanaf de image.
- Test pas daarna CHKDSK als je nog steeds wilt dat het volume netjes wordt aangekoppeld.
Als je een consumententool voor die workflow wilt, is Disk Drill logisch omdat het eerst een image van de schijf kan maken en daarna de image kan scannen in plaats van het origineel. Dat is het deel dat ertoe doet.
Nog één bot punt: als dit een SSD is met slechte blokken, of een HDD die klikt / offline gaat / het systeem laat vastlopen, stop dan met proberen die te repareren. Op dat punt wordt doe-het-zelf heel snel echt dom.
Ik ben het met @byteguru, @sterrenkijker en @mikeappsreviewer eens over het grote geheel, maar ik voeg één nuance toe: als de schijf nog leesbaar genoeg is om online te blijven, dan is soms een gerichte kopie van alleen de onvervangbare bestanden beter dan een volledige reparatiepoging of zelfs een lange diagnostische sessie. De fout is Windows eraan laten werken voordat je beslist.
Wat CHKDSK verandert:
- directoryvermeldingen
- bestandsrecords
- allocatiekaarten
- afhandeling van verloren clusters
Dus ja, het kan de herstelmogelijkheden absoluut verkleinen als het te vroeg wordt uitgevoerd.
Mijn regel:
- Heb je de gegevens nodig: voer CHKDSK nog niet uit
- Moet het volume weer bruikbaar zijn en is er al een back-up van de gegevens: prima, probeer het dan
Eén ding dat niet vaak genoeg wordt genoemd: controleer Logboeken op schijf-, NTFS- en controllerfouten. Als je controllerresets of I/O-time-outs ziet, kan het probleem breder zijn dan alleen oppervlakteschade. Als dit ook nog eens een externe schijf is, vermijd dan goedkope USB-hubs tijdens het kopiëren. Alleen een directe verbinding.
Specifiek over Disk Drill:
Voordelen:
- byte-voor-byte-back-up is de juiste functie voor instabiele schijven
- kan een image scannen in plaats van het origineel
- eenvoudig genoeg voor niet-technische gebruikers
Nadelen:
- niet de goedkoopste optie
- diepe scans kunnen lang duren
- als de schijf mechanisch defect raakt, zal software de situatie niet redden
Dus nee, CHKDSK is niet de veilige eerste stap voor herstel. Stabiliseer, kopieer of maak een image, herstel elders, repareer later als het je dan nog uitmaakt.